روتاری ولو یا ایرلاک – کنترل دقیق جریان مواد در صنعت
روتاری ولو که در بسیاری از صنایع با نام Airlock Valve شناخته میشود، یکی از اصلیترین تجهیزات انتقال و دوزینگ مواد پودری و گرانولی است. وظیفه اصلی این دستگاه، ایجاد یک نقطه تخلیه کنترلشده بین دو محیط با فشار متفاوت است؛ بدون اینکه جریان هوا بین آنها تبادل قابلتوجهی داشته باشد. به همین دلیل به آن ایرلاک نیز گفته میشود.
در سیستمهای انتقال مواد، مخصوصاً خطوط پنوماتیک، همواره نیاز است که مواد از یک مخزن یا سیکلون خارج شوند، اما فشار هوا در طرفین سیستم یکسان نیست. روتاری ولو با چرخش یکنواخت روتور و محفظههای حجمی خود، مواد را در هر دور بهمقدار مشخص منتقل میکند و اجازه نمیدهد هوا به سمت بالا یا پایین نشت کند. این ویژگی باعث شده یکی از پایدارترین و کمهزینهترین روشهای کنترل جریان مواد به حساب آید.
ساختار اصلی روتاری ولو شامل بدنه، روتور پرهدار، درپوشها، یاتاقانها و سیستم انتقال قدرت است. روتور دستگاه معمولاً 6 تا 10 پره دارد و با سرعتی کم، اما یکنواخت میچرخد. طراحی پرهها بهگونهایست که هنگام عبور از ورودی، مواد را در هر خانه جمع کرده و در خروجی آزاد میکند.
از مهمترین دلایل استفاده از روتاری ولو میتوان به کنترل دبی مواد، جلوگیری از برگشت هوا، تخلیه منظم مخازن، و پایداری جریان در فرآیندهای پیوسته اشاره کرد. در خط تولیدهایی مانند کارخانههای خوراک دام، صنایع غذایی، سیمان، شیمیایی، غبارگیرها، سیکلونها و خشککنها این تجهیزات نقش کلیدی دارند.
انواع بدنه روتاری ولو بسته به شرایط کار انتخاب میشود:
روتاری ولو با وجود ظاهر سادهاش، یک فناوری دقیق است. کلیرنس بین روتور و بدنه، کیفیت آببندی، دقت ماشینکاری، و انتخاب نوع محرک همگی در عملکرد نهایی تأثیر مستقیم دارند. استفاده از دندهکاهندههای مناسب باعث میشود گشتاور کافی و سرعت ثابت فراهم شود تا جریان مواد بیوقفه ادامه داشته باشد.
این دستگاه علاوهبر نقش دوزینگ، مزیت دیگری نیز دارد: جلوگیری از پرت فشار در مسیر هوا. در سیستمهای انتقال بادی، اگر ایرلاک وجود نداشته باشد، فشار هوا به سمت بالا برگشته و کل سیستم دچار ناپایداری میشود.
در جمعبندی، روتاری ولو یک تجهیز کوچک اما حیاتی است که کنترل، یکنواختی، آببندی و ایمنی فرآیند را تضمین میکند. انتخاب درست جنس بدنه، نوع روتور و کیفیت ساخت، عمر مفید دستگاه را چندین برابر میکند و راندمان خط تولید را بهطور چشمگیری افزایش میدهد.
